Partneralimentatie is een van de onderwerpen waar afspraken over gemaakt moeten worden bij een scheiding. Vaak is dit een emotioneel en financieel gevoelig onderwerp. Maar wat houdt partneralimentatie precies in, hoe wordt het berekend, en wat zijn de rechten en plichten van beide partijen? In deze blog leggen we de belangrijkste aspecten uit en geven we inzicht in hoe mediation kan helpen bij het maken van goede afspraken.
Wat is partneralimentatie?
Partneralimentatie is een financiële bijdrage van de ene ex-partner aan de andere na een scheiding. Het is bedoeld om de economisch zwakkere partner te ondersteunen, vooral wanneer er een groot inkomensverschil is. Partneralimentatie is verplicht als je getrouwd bent geweest of een geregistreerd partnerschap hebt gehad. Bij samenwonen geldt dit alleen als hierover afspraken zijn vastgelegd in een samenlevingscontract.
Na een scheiding blijft de plicht om financieel voor elkaar te zorgen bestaan, maar alleen als een van de partners niet zelfstandig in zijn of haar levensonderhoud kan voorzien. Partneralimentatie kan dus noodzakelijk zijn als een van de ex-partners onvoldoende inkomsten heeft, bijvoorbeeld doordat hij of zij tijdens het huwelijk minder of niet heeft gewerkt.
Kun je afzien van partneralimentatie?
Het is mogelijk om in onderling overleg af te zien van partneralimentatie. Dit moet dan worden vastgelegd in het echtscheidingsconvenant. Wel zijn hier voorwaarden aan verbonden. Wanneer een ex-partner na de scheiding een bijstandsuitkering nodig heeft, kan de gemeente partneralimentatie verhalen op de ex-partner die eigenlijk alimentatie had moeten betalen.
Sommige koppels nemen een clausule op in het convenant waarin wordt bepaald dat partneralimentatie op dat moment niet nodig is, maar in de toekomst wel mogelijk wordt als de situatie verandert. Dit voorkomt complicaties als een van de partners later toch in financiële problemen komt.
Wettelijke duur van partneralimentatie
De duur van partneralimentatie hangt af van het jaar waarin de afspraken zijn gemaakt en de situatie van beide ex-partners. De partneralimentatie eindigt na de helft van de duur van het huwelijk, met een maximale duur van vijf jaar. Hierop zijn twee uitzonderingen:
- Het huwelijk heeft langer dan 15 jaar geduurd en de alimentatieontvanger bereikt bijna de AOW-leeftijd.
- Er zijn jonge kinderen in het gezin, in welk geval de alimentatie kan duren tot het jongste kind 12 jaar wordt.
Partneralimentatie berekenen
Bij het vaststellen van partneralimentatie wordt gebruikt gemaakt van het dit rapport en wordt gekeken naar twee belangrijke zaken:
- De behoefte van de alimentatiegerechtigde – gebaseerd op de levensstandaard tijdens het huwelijk.
- De draagkracht van de alimentatieplichtige – enerzijds gebaseerd op de inkomsten en het vermogen en anderzijds van de noodzakelijke uitgaven die daarop in mindering komen.
De hoogte van de alimentatie wordt vaak berekend met vaste rekenmethodes, maar partners kunnen hier onderling andere afspraken over maken. Het is verstandig om een berekening te laten maken volgens de Trema-normen, zodat je weet waar je van afwijkt als je besluit andere afspraken te maken en waar je volgens de normen recht op zou hebben.
Het bedrag kan worden aangepast bij grote veranderingen in de financiële of persoonlijke situatie, zoals hertrouwen of een verandering in inkomen. Dit hangt echter af van hoe de afspraken over wijzigingen zijn vastgelegd in het convenant. Indien de alimentatiegerechtigde hertrouwt, een geregistreerd partnerschap aangaat of gaat samenwonen als hij of zij getrouwd is, vervalt de betalingsverplichting.
Hoe zit het met belasting?
Betaalde partneralimentatie is aftrekbaar van de inkomstenbelasting in box 1. Dit geldt echter niet onbeperkt: sinds 2020 is de aftrek stapsgewijs afgebouwd tot 36,93% in 2023. Voor de ontvanger geldt dat partneralimentatie belast wordt als inkomen in box 1. Ook moet de ontvanger een bijdrage aan de Zorgverzekeringswet betalen, omdat ontvangen partneralimentatie als inkomen wordt beschouwd.
Hoe helpt mediation bij partneralimentatie?
Een scheiding brengt veel emoties met zich mee, en het bespreken van financiële afspraken kan tot conflicten leiden. Mediation helpt om op een transparante manier tot afspraken te komen. Een mediator begeleidt het gesprek, zorgt ervoor dat beide partijen aan bod komen en ondersteunt bij het maken van duurzame afspraken waar beide partijen achter kunnen staan. Ook kunnen andere opties worden besproken, zoals het afkopen van partneralimentatie.
Het voordeel van mediation is dat je samen tot afspraken komt, zonder dat een rechter deze oplegt. Dit kan veel tijd, kosten en stress besparen.
Partneralimentatie kan een lastig onderwerp zijn, maar met de juiste begeleiding en heldere afspraken is het mogelijk om tot duurzame afspraken te komen. Mediation biedt een effectieve manier om dit proces soepel te laten verlopen, zonder langdurige juridische procedures. Wil je meer weten over hoe mediation je kan helpen? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.